کلوت

Aftab Kalout Eco Tour & Travel co

گورستان یئری

این محوطه باستانی ، که قدمت آن به بیش از 6 هزار سال قبل از میلاد می رسد،با وسعت 400 هکتار ، در 35 کیلومتری جاده مشکین‌شهر به اردبیل و یک کیلومتری روستای پیرازمیان واقع شده است. این محوطه درکنار رودخانه قره سو واقع است که بر روی سنگ های اطراف آن سنگ نگاره های متعددی با طرح و ابعاد مختلف حک شده است. کلیه نقوش به وجود آمده بر اثر ضربه زدن های منظم و دقیقی است که با سنگ های سخت، استخوان حیوانات و فلزات سخت به وجود آمده اند. نقش هایی از بزکوهی، انسان درحالت های مختلف و چندین نقش نامشخص دیگر قابل مشاهده اند، تعداد آنها محدود است . ذکر این نکته ضروری است که درنزدیکی های همین محوطه، سنگ قبرهایی با نقش هایی یک نواخت از چهره انسان هایی که دهان ندارند دیده می شود که از زیباترین آثار بجا مانده از اعصار کهن این سرزمین پر رمز و رازبه شمار می روند. ابعاد آنها از 2مترتا 40 سانتیمتر متغیر است و تعداد تقریبی آنها به بیش از یکصد مورد می رسد.



قوشه‌تپه، معبد و قلعه بخش‌های سه‌گانه محوطه باستانی «شهر یری» را تشکیل می دهند. براساس اعلام سازمان میراث فرهنگی منطقه از سال 82 کاوش‌های باستانی در این محوطه آغاز شده است که حاصل کاوش‌ها کشف دو منطقه قوشه‌تپه و معبد است. به منظور حفاظت از آثار بدست آمده و نگهداری اشیای ارزشمند تاریخی قرار است با موافقت سازمان، این محوطه به سایت موزه باستانی تبدیل شود. علی‌رغم پیدا شدن سنگ‌نوشته‌ها و آثار خطی، هنوز معلوم نیست پیکرهای تراشیده شده انسان‌ها چگونه تراش خورده و ماهیت پیدا شدن وسایلی چون سنگ‌های تیز، تیغ‌ها و نقش ‌و نگارهای بدیع چگونه است. آثاربه‌دست آمده در این کاوش‌ها در موزه باستان‌شناسی خلخال نگهداری می‌شود. ا‌کنون در مشکین‌شهر بیش از 600 اثر تاریخی شناسایی شده که از این تعداد 140 اثر تا کنون در ردیف آثار ملی به ثبت رسیده است.
به طور کلی  سنگ نگاره های کشف شده در این دیار شباهت های بی تردیدی با نمونه سنگ نگاره های مکشوفه ی منطقه ی ارسباران در آذربایجان شرقی و همین طور مناطق سونگون، گغاما، بویژه قوبستان در جمهوری آذربایجان دارد. سنگ نگاره های مناطق عمومی آذربایجان ایران و جمهوری آذربایجان شباهت های ظاهری بسیارقریب به هم دارند به طوری که گویی همه ی نقوش موجود در مناطق کلی آذربایجان ایران و جمهوری آذربایجان طی یک دوره و توسط یک هنرمند با یک سبک و طرح حکاکی شده اند، در صورتی که قدمت آنها براساس سال یابی نمونه های مشابه درجمهوری آذربایجان بین 4 تا 8 هزار سال است . نمونه های موجود درایران و قوبستان دقیقاً براساس یک فلسفه ی اعتقادی حک شده اند. بیشترین نقوش حکاکی شده بزکوهی است، چرا بزکوهی ؟ چرایی آن به ایران باستان بازمی گردد که بزکوهی نمادی ازیک فرشته و برگرفته از اسطوره ی کهن است.



 طرح حکاکی ها با سنگ نگاره های کشور های :  پاکستان (گرام شال) ترکیه (یازیلی کایلی)، قزاقستان (تام گلی تاس و کول ژاباسی) ، ازبکستان (سارمیش)، قرقیزستان (چولپونانا ) ، افغانستان (هزارسم) ، جمهوری آذربایجان (قوبستان ) ، تاجیکستان ، ارمنستان (گغاما) مصر ، عراق و یمن،  همگونی ظاهری و حتی پیامی مشترک با تعدادی از کشوری یادشده دارند.  این امر،  نشان از گستره ی فرهنگی و تمدن مشابه و کهن در سر زمین های بسیار دور از هم دارد.
 با توجه به نمونه های مشابه سالیابی شده درارسباران و کشورهای همسایه که ذکر آنها رفت، قدمت بعضی ازآنها حداقل بین  5- 8 هزارسال ق.م. است که این قدمت با توجه به نمونه های سالیابی شده دراکثر کشورهای مذکور، بستر مناسبی جهت  رواج صنعت توریسم و اکوتوریسم در این دیارمی تواند باشد. سنگ نگاره های مشکین شهر نیازمند پژوهش های بیشتری است. جهت کشف نمونه های ارزنده ی دیگر، حفاظت ازآنها دربرابر سرمای شدید و افراد ناآگاه امری جدی محسوب می شود .
محوطه های شیخ مدی ، قره قلعه گللر محمدحسن ، روستای ملالو و روستای مشیران ازدیگر محوطه های باستانی مشکین شهر هستند.


طراحی سایت توسط کاسپید